Disintegration | EUROLAB

Dağılma (Disintegration) Testi Nedir?

Dağılma testi, katı dozaj formunun tanımlı bir sıvı ortamda ve tanımlı hareket altında parçalanarak elekten geçebilir hâle gelmesi için geçen sürenin ölçülmesidir. Çözünme testinden farklıdır: dağılma fiziksel parçalanmayı, çözünme ise etkin maddenin çözeltiye geçişini ölçer.

Dağılma (Disintegration) Testi Amacı

Amaç, dozaj formunun sindirim kanalında zamanında parçalandığını doğrulamaktır. Enterik kaplı ürünlerde ise mide ortamında parçalanmadığı, bağırsak ortamında parçalandığı gösterilir.

Dağılma (Disintegration) Testi Hangi Ürünlere Uygulanır?

Tablet ve kapsüller
Efervesan tabletler
Enterik kaplı formlar
Ağızda dağılan tabletler
Vajinal ve rektal supozituvarlar

Dağılma (Disintegration) Testi Hangi Sektörlerde Kullanılır?

İlaçBiyoteknoloji

Dağılma (Disintegration) Testi İçin İlgili Standartlar

Ph. Eur. 2.9.1 (tablet ve kapsüllerde dağılma)
Ph. Eur. 2.9.2 (supozituvar ve pesserlerde dağılma)
USP <701> (disintegration)
İlgili ürün monografileri

Dağılma (Disintegration) Testi Koşulları

Ortam: Monografide tanımlı sıvı; enterik ürünlerde önce asidik sonra tampon ortam
Sıcaklık: Standartta tanımlı sıcaklık
Disk kullanımı: Monografi belirtiyorsa disk kullanılır; kullanımı sonucu etkiler
Birim sayısı: Monografide tanımlı sayıda birim test edilir

Dağılma (Disintegration) Testi Cihazı

Dağılma test cihazı ve sepet-raf düzeneği
Sıcaklık kontrollü su banyosu
Diskler
Kronometre

Dağılma (Disintegration) Testi İçin Numune Gereksinimleri

Monografide öngörülen sayıda birim
Parti numarası bildirilmeli
Enterik kaplı ürünlerde kaplama tipi belirtilmeli
Numune orijinal ambalajında gönderilmeli

Dağılma (Disintegration) Testi Süresi

Hızlı dağılan ürünlerde test dakikalar sürer. Enterik kaplı ürünlerde asidik aşama ve ardından tampon aşaması nedeniyle süre uzar.

Dağılma (Disintegration) Testi Prosedürü

1Cihaz ve su banyosu tanımlı sıcaklığa getirilir.
2Ortam hazırlanır.
3Birimler sepet tüplerine yerleştirilir; monografi öngörüyorsa disk eklenir.
4Cihaz çalıştırılır ve hareket başlatılır.
5Her birimin tamamen dağıldığı süre kaydedilir.
6Enterik ürünlerde asidik aşama sonrası tampon aşamasına geçilir.

Dağılma (Disintegration) Testi Kabul Kriterleri

Kabul kriteri bu sayfada verilmez: her etkin madde ve her ürün için sınır, ilgili farmakope monografisinden veya ruhsat dosyasındaki onaylı spesifikasyondan gelir. Farmakope genel bölümü yöntemi tanımlar, sınırı monografi belirler.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Disk kullanımı sonucu belirgin şekilde değiştirir; monografi ne diyorsa o uygulanır. Enterik kaplı ürünlerde asidik aşamada herhangi bir parçalanma veya çatlama görülmesi doğrudan uygunsuzluktur, süre kriteri aranmaz.

Dağılma (Disintegration) Testi Raporu

Ürün tanımı ve parti bilgisi
Uygulanan monografi ve ortam
Sıcaklık ve disk kullanımı
Her birim için dağılma süresi
Enterik ürünlerde asidik aşama gözlemleri

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

2001/83/AT Beşerî Tıbbi Ürünler Direktifi
GMP Kılavuzu (EudraLex Cilt 4)

İlaç ve Farmasötik Analiz — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Disintegration deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Farmasötik analiz, ilaç etkin maddesinin ve bitmiş ürünün kimliğini, saflığını, miktarını ve davranışını belirler. Bu ailenin diğerlerinden ayrılan yönü, yöntemlerin büyük ölçüde FARMAKOPELERDE tanımlı olmasıdır: Avrupa Farmakopesi (Ph. Eur.) ve Amerika Birleşik Devletleri Farmakopesi (USP) hem yöntemi hem kabul çerçevesini birlikte verir.

Farmakope yönteminin bağlayıcılığı alanın çalışma biçimini belirler. Diğer sektörlerde laboratuvar uygun bir yöntem seçebilirken burada monografta yazan yöntem esastır; alternatif yöntem kullanılacaksa eşdeğerliğinin gösterilmesi gerekir. Bu, sonuçların dünya genelinde karşılaştırılabilir olmasını sağlar.

Analizler birkaç grupta yürütülür. Kimlik ve miktar tayini (HPLC, UV, titrasyon) ürünün ne olduğunu ve ne kadar etkin madde içerdiğini gösterir. Safsızlık profili ve kalıntı çözücüler, üretim sürecinden gelen istenmeyen bileşikleri arar. Element safsızlıkları katalizör ve ekipman kaynaklı metalleri ele alır. Çözünme ve dağılma davranışı, ilacın vücutta salınım davranışına ilişkin en önemli in vitro göstergedir.

ÇÖZÜNME DENEYİ alanın en kritik ölçümlerinden biridir. Bir tabletin doğru miktarda etkin madde içermesi yeterli değildir; o maddenin uygun hızda çözünmesi gerekir. Çözünme profili, formülasyon değişikliklerinin biyoyararlanıma etkisini değerlendirmede kullanılır ve jenerik ilaç ruhsatlandırmasında merkezî bir yer tutar.

YÖNTEM VALİDASYONU bu ailede zorunlu bir adımdır. Farmakope yöntemi kullanılıyorsa yöntemin o laboratuvarın koşullarında uygun çalıştığı doğrulanır. Kendi yöntemi geliştirilmişse doğrusallık, kesinlik, doğruluk, seçicilik, tespit ve tayin sınırı, sağlamlık gibi parametrelerle valide edilir. Valide edilmemiş bir yöntemle üretilen sonuç ruhsat dosyasında kullanılamaz.

Stabilite çalışmaları raf ömrünü belirler ve alanın en uzun süren işidir. Ürün tanımlı sıcaklık ve nem koşullarında bekletilir, belirli aralıklarla analiz edilir ve sonuçlar raf ömrü ile saklama koşulu iddiasının dayanağı olur. Hızlandırılmış koşullar ön bilgi verir ama gerçek zamanlı veri esastır.

Mikrobiyolojik taraf ayrı bir gövdedir: mikrobiyal yük sayımı, belirlenmiş mikroorganizmaların aranması, steril ürünlerde sterilite deneyi ve bakteriyel endotoksin deneyi. Steril ürünlerde ayrıca ambalaj bütünlüğü ve sterilizasyon validasyonu devreye girer.

Veri bütünlüğü (data integrity) son yıllarda denetimlerin merkezine yerleşti. Sonucun doğru olması yetmez; ham verinin izlenebilir, değiştirilemez ve denetlenebilir olması gerekir. Elektronik kayıt sistemlerinin doğrulanması bu yüzden analizin ayrılmaz parçası hâline geldi.

Bu alanın yöntem grupları

Kimlik ve miktar
HPLC, UPLC, UV-Vis spektrofotometri, titrasyon, FTIR ile kimlik doğrulama.
Safsızlık ve kalıntı
İlgili safsızlıklar, bozunma ürünleri, kalıntı çözücüler (GC-headspace), nitrozamin taramaları.
Element safsızlıkları
ICP-MS ve ICP-OES ile element safsızlık tayini ve risk değerlendirmesi.
Fizikokimyasal
Çözünme ve dağılma, sertlik, ufalanma, dozaj birimi tekdüzeliği, su içeriği (Karl Fischer), partikül boyutu.
Mikrobiyolojik
Mikrobiyal enumerasyon, belirlenmiş mikroorganizmalar, sterilite, bakteriyel endotoksin, koruma etkinliği.
Stabilite
Gerçek zamanlı ve hızlandırılmış stabilite çalışmaları; fotostabilite ve kullanım sırasında stabilite.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Farmakope yöntemi bağlayıcıdır; alternatif yöntem ancak eşdeğerliği gösterilerek kullanılabilir.
Yöntem validasyonu olmadan üretilen sonuç ruhsat dosyasında kullanılamaz.
Hızlandırılmış stabilite gerçek zamanlı verinin yerini almaz; raf ömrü gerçek zamanlı sonuçla desteklenir.
Çözünme profili cihaz tipine, karıştırma hızına ve ortama duyarlıdır; koşullar raporda eksiksiz olmalıdır.
Veri bütünlüğü eksikliği, sonuç doğru olsa bile denetimde uygunsuzluk üretir.
Formülasyon ya da tedarikçi değişikliği analitik karşılaştırma ve gerekiyorsa yeni stabilite çalışması gerektirir.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Ruhsat dosyası ve parti serbest bırakma
Raf ömrü ve saklama koşulu belirleme
Yöntem transferi ve yöntem validasyonu
Tedarikçi hammadde kabul kontrolü
Formülasyon değişikliğinin biyoeşdeğerliğe etkisinin değerlendirilmesi

İlgili Testler

Dağılma (Disintegration) Testi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Dağılma testi çözünme testinin yerine geçer mi?

Genel olarak geçmez; monografi hangisini istiyorsa o uygulanır. Bazı ürünlerde çözünme testi zorunludur ve dağılma testi tek başına yeterli kabul edilmez.