Assay | EUROLAB

Tayin (Assay) Analizi Nedir?

Tayin analizi, üründeki etkin madde miktarının ölçülmesidir. En yaygın yöntem HPLC'dir; monografiye göre titrimetrik veya spektrofotometrik yöntemler de kullanılabilir. Sonuç, beyan edilen içeriğin yüzdesi olarak ifade edilir.

Tayin (Assay) Analizi Amacı

Amaç, ürünün beyan edilen dozu içerdiğini doğrulamaktır. Doz sapması hem etkinlik hem güvenlik açısından doğrudan risk oluşturur.

Tayin (Assay) Analizi Hangi Ürünlere Uygulanır?

Tablet, kapsül ve draje
Şurup, süspansiyon ve damla
Enjeksiyonluk çözeltiler
Krem, jel ve merhemler
Etkin farmasötik maddeler

Tayin (Assay) Analizi Hangi Sektörlerde Kullanılır?

İlaçBiyoteknoloji

Tayin (Assay) Analizi İçin İlgili Standartlar

Ph. Eur. 2.2.29 (sıvı kromatografisi)
Ph. Eur. 2.2.46 (kromatografik ayırma teknikleri)
USP <621> (kromatografi)
ICH Q2(R2) (analitik yöntem validasyonu)
İlgili ürün monografileri

Tayin (Assay) Analizi Koşulları

Sistem uygunluğu: Her çalışmada monografideki sistem uygunluk kriterleri sağlanmalıdır
Referans standart: Farmakope veya doğrulanmış çalışma standardı
Numune hazırlama: Monografide tanımlı ekstraksiyon ve seyreltme

Tayin (Assay) Analizi Cihazı

HPLC / UPLC (DAD veya UV dedektörlü)
Otomatik titratör
UV/Vis spektrofotometre
Analitik terazi (0,00001 g)
Ultrasonik banyo ve santrifüj

Tayin (Assay) Analizi İçin Numune Gereksinimleri

Monografide öngörülen sayıda birim (tablet, kapsül vb.)
Parti numarası ve beyan edilen doz bildirilmeli
Numune orijinal ambalajında gönderilmeli
Referans standart bilgisi sunulmalı

Tayin (Assay) Analizi Süresi

Kromatografik tayin, numune hazırlama ve sistem uygunluk çalışmasıyla birlikte birkaç iş günü sürer.

Tayin (Assay) Analizi Prosedürü

1Monografideki yöntem ve koşullar kurulur.
2Referans standart çözeltisi hazırlanır.
3Sistem uygunluk çalışması yapılır ve kriterler doğrulanır.
4Numune monografiye göre hazırlanır.
5Kromatografik veya titrimetrik ölçüm yapılır.
6Etkin madde içeriği beyan edilenin yüzdesi olarak hesaplanır.

Tayin (Assay) Analizi Kabul Kriterleri

Kabul kriteri bu sayfada verilmez: her etkin madde ve her ürün için sınır, ilgili farmakope monografisinden veya ruhsat dosyasındaki onaylı spesifikasyondan gelir. Farmakope genel bölümü yöntemi tanımlar, sınırı monografi belirler.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Sistem uygunluk kriterleri sağlanmadan elde edilen sonuç geçerli değildir; bu kriterler yöntemin o gün doğru çalıştığının kanıtıdır. Ayrıca tayin sonucu tek başına yeterli değildir: içerik tekdüzeliği ve çözünme testleri ürünün her biriminin doğru dozu verdiğini gösterir.

Tayin (Assay) Analizi Raporu

Numune tanımı, parti ve beyan edilen doz
Uygulanan monografi ve yöntem koşulları
Sistem uygunluk sonuçları
Tayin sonucu (beyan edilenin %'si)
Kromatogramlar ve hesaplamalar

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

2001/83/AT Beşerî Tıbbi Ürünler Direktifi
GMP Kılavuzu (EudraLex Cilt 4)

İlaç ve Farmasötik Analiz — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm Assay deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Farmasötik analiz, ilaç etkin maddesinin ve bitmiş ürünün kimliğini, saflığını, miktarını ve davranışını belirler. Bu ailenin diğerlerinden ayrılan yönü, yöntemlerin büyük ölçüde FARMAKOPELERDE tanımlı olmasıdır: Avrupa Farmakopesi (Ph. Eur.) ve Amerika Birleşik Devletleri Farmakopesi (USP) hem yöntemi hem kabul çerçevesini birlikte verir.

Farmakope yönteminin bağlayıcılığı alanın çalışma biçimini belirler. Diğer sektörlerde laboratuvar uygun bir yöntem seçebilirken burada monografta yazan yöntem esastır; alternatif yöntem kullanılacaksa eşdeğerliğinin gösterilmesi gerekir. Bu, sonuçların dünya genelinde karşılaştırılabilir olmasını sağlar.

Analizler birkaç grupta yürütülür. Kimlik ve miktar tayini (HPLC, UV, titrasyon) ürünün ne olduğunu ve ne kadar etkin madde içerdiğini gösterir. Safsızlık profili ve kalıntı çözücüler, üretim sürecinden gelen istenmeyen bileşikleri arar. Element safsızlıkları katalizör ve ekipman kaynaklı metalleri ele alır. Çözünme ve dağılma davranışı, ilacın vücutta salınım davranışına ilişkin en önemli in vitro göstergedir.

ÇÖZÜNME DENEYİ alanın en kritik ölçümlerinden biridir. Bir tabletin doğru miktarda etkin madde içermesi yeterli değildir; o maddenin uygun hızda çözünmesi gerekir. Çözünme profili, formülasyon değişikliklerinin biyoyararlanıma etkisini değerlendirmede kullanılır ve jenerik ilaç ruhsatlandırmasında merkezî bir yer tutar.

YÖNTEM VALİDASYONU bu ailede zorunlu bir adımdır. Farmakope yöntemi kullanılıyorsa yöntemin o laboratuvarın koşullarında uygun çalıştığı doğrulanır. Kendi yöntemi geliştirilmişse doğrusallık, kesinlik, doğruluk, seçicilik, tespit ve tayin sınırı, sağlamlık gibi parametrelerle valide edilir. Valide edilmemiş bir yöntemle üretilen sonuç ruhsat dosyasında kullanılamaz.

Stabilite çalışmaları raf ömrünü belirler ve alanın en uzun süren işidir. Ürün tanımlı sıcaklık ve nem koşullarında bekletilir, belirli aralıklarla analiz edilir ve sonuçlar raf ömrü ile saklama koşulu iddiasının dayanağı olur. Hızlandırılmış koşullar ön bilgi verir ama gerçek zamanlı veri esastır.

Mikrobiyolojik taraf ayrı bir gövdedir: mikrobiyal yük sayımı, belirlenmiş mikroorganizmaların aranması, steril ürünlerde sterilite deneyi ve bakteriyel endotoksin deneyi. Steril ürünlerde ayrıca ambalaj bütünlüğü ve sterilizasyon validasyonu devreye girer.

Veri bütünlüğü (data integrity) son yıllarda denetimlerin merkezine yerleşti. Sonucun doğru olması yetmez; ham verinin izlenebilir, değiştirilemez ve denetlenebilir olması gerekir. Elektronik kayıt sistemlerinin doğrulanması bu yüzden analizin ayrılmaz parçası hâline geldi.

Bu alanın yöntem grupları

Kimlik ve miktar
HPLC, UPLC, UV-Vis spektrofotometri, titrasyon, FTIR ile kimlik doğrulama.
Safsızlık ve kalıntı
İlgili safsızlıklar, bozunma ürünleri, kalıntı çözücüler (GC-headspace), nitrozamin taramaları.
Element safsızlıkları
ICP-MS ve ICP-OES ile element safsızlık tayini ve risk değerlendirmesi.
Fizikokimyasal
Çözünme ve dağılma, sertlik, ufalanma, dozaj birimi tekdüzeliği, su içeriği (Karl Fischer), partikül boyutu.
Mikrobiyolojik
Mikrobiyal enumerasyon, belirlenmiş mikroorganizmalar, sterilite, bakteriyel endotoksin, koruma etkinliği.
Stabilite
Gerçek zamanlı ve hızlandırılmış stabilite çalışmaları; fotostabilite ve kullanım sırasında stabilite.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Farmakope yöntemi bağlayıcıdır; alternatif yöntem ancak eşdeğerliği gösterilerek kullanılabilir.
Yöntem validasyonu olmadan üretilen sonuç ruhsat dosyasında kullanılamaz.
Hızlandırılmış stabilite gerçek zamanlı verinin yerini almaz; raf ömrü gerçek zamanlı sonuçla desteklenir.
Çözünme profili cihaz tipine, karıştırma hızına ve ortama duyarlıdır; koşullar raporda eksiksiz olmalıdır.
Veri bütünlüğü eksikliği, sonuç doğru olsa bile denetimde uygunsuzluk üretir.
Formülasyon ya da tedarikçi değişikliği analitik karşılaştırma ve gerekiyorsa yeni stabilite çalışması gerektirir.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Ruhsat dosyası ve parti serbest bırakma
Raf ömrü ve saklama koşulu belirleme
Yöntem transferi ve yöntem validasyonu
Tedarikçi hammadde kabul kontrolü
Formülasyon değişikliğinin biyoeşdeğerliğe etkisinin değerlendirilmesi

İlgili Testler

Tayin (Assay) Analizi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Tayin uygun çıktı, ürün uygun mudur?

Tek başına yeterli değildir. Tayin ortalama içeriği verir; birimler arası dağılım için içerik tekdüzeliği, biyoyararlanım öngörüsü için çözünme testi ayrıca gerekir.