PFAS Analizi (Tekstil) Nedir?
PFAS analizi, tekstil ürünlerinde su ve yağ itici apre olarak kullanılan per- ve polifloroalkil maddelerin tespit edilmesidir. Numune uygun çözücüyle ekstrakte edilir ve LC-MS/MS ile hedef bileşikler ölçülür. Toplam flor taraması için ayrıca yakma iyon kromatografisi kullanılabilir.
PFAS Analizi (Tekstil) Amacı
Amaç, PFOA, PFOS ve türevleri gibi kalıcı organik kirletici olarak sınıflandırılmış maddelerin üründe bulunup bulunmadığını belirlemek ve mevzuat uygunluğunu göstermektir.
PFAS Analizi (Tekstil) Hangi Ürünlere Uygulanır?
- Su ve yağ itici apreli kumaşlar
- Dış giyim ve outdoor tekstiller
- Halı ve döşemelik
- İş elbiseleri
- Ambalaj ve gıda temaslı kâğıt kaplamalar
PFAS Analizi (Tekstil) Hangi Sektörlerde Kullanılır?
PFAS Analizi (Tekstil) İçin İlgili Standartlar
- CEN/TS 15968 (ekstrakte edilebilir PFOA ve türevleri — LC-MS/MS)
- TS EN ISO 23702-1 (tekstilde florlu maddeler)
- TS EN ISO 25101 (su matrisinde PFOS/PFOA)
PFAS Analizi (Tekstil) Koşulları
- Ekstraksiyon
- Metanol veya uygun çözücüyle, ultrasonik destekli
- Ölçüm
- LC-MS/MS; hedef bileşik listesi şartnameye göre belirlenir
- Birim
- µg/kg veya mg/kg
PFAS Analizi (Tekstil) Cihazı
- LC-MS/MS
- Ultrasonik ekstraksiyon banyosu
- Katı faz ekstraksiyon sistemi
- Yakma iyon kromatografisi (toplam flor taraması için)
PFAS Analizi (Tekstil) İçin Numune Gereksinimleri
- Apre uygulanmış yüzeyden temsil edici numune
- Numune florlu ambalaj malzemesiyle temas ettirilmemeli
- Yaklaşık 1 g numune
- Hedef bileşik listesi analiz öncesi netleştirilmeli
PFAS Analizi (Tekstil) Süresi
Ekstraksiyon, temizleme ve LC-MS/MS ölçümü nedeniyle analiz birkaç iş günü sürer. Hedef bileşik listesi genişledikçe süre artar.
PFAS Analizi (Tekstil) Prosedürü
- 1Numune tartılır ve uygun çözücüyle ekstrakte edilir.
- 2Ekstrakt temizlenir ve derişikleştirilir.
- 3İzotop işaretli iç standartlar eklenir.
- 4LC-MS/MS ile hedef bileşikler ölçülür.
- 5Gerekiyorsa toplam organik flor taraması yapılır.
- 6Sonuçlar bileşik bazında raporlanır.
PFAS Analizi (Tekstil) Kabul Kriterleri
Kabul kriteri (AB) 2019/1021 POPs Tüzüğü ile REACH Ek XVII'deki sınırlardır. Bu alan hızla değişmektedir: kısıtlanan bileşik listesi ve eşikler güncellenmekte, ayrıca geniş kapsamlı PFAS kısıtlama çalışmaları sürmektedir. Ürününüze uygulanacak yürürlükteki sınır teklif aşamasında mevzuat metninden teyit edilir.
Sonuçların Değerlendirilmesi
Hedef listede olmayan bir PFAS bileşiği hedefli analizde görünmez. Toplam organik flor taraması, hedef listede olmayan florlu madde varlığına işaret edebilir ancak hangi bileşik olduğunu söylemez; iki yaklaşım birbirini tamamlar.
PFAS Analizi (Tekstil) Raporu
- Numune tanımı ve apre bilgisi
- Uygulanan yöntem ve hedef bileşik listesi
- Her bileşik için sonuç ve tayin sınırı
- Varsa toplam organik flor sonucu
- Karşılaştırılan mevzuat sınırı ve kaynağı
Akreditasyon
EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.
Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.
Kapsam ve yetkilerİlgili Mevzuat
- (AB) 2019/1021 Kalıcı Organik Kirleticiler Tüzüğü
- (AT) 1907/2006 REACH Ek XVII
Çevre Analizleri — Bu Deney Alanı Ne Yapar?
Aşağıdaki bölüm PFAS deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.
Çevre analizleri, su, toprak, atık, hava ve baca gazı numunelerinde kirleticilerin varlığını ve derişimini belirler. Bu ailenin çıktısı çoğunlukla bir izin, beyan ya da denetim dosyasının parçasıdır; sonuç doğrudan hukuki bir sonuç doğurur.
Bu ailede NUMUNE ALMA sonucun yarısıdır ve bu, alanı diğerlerinden ayıran en önemli özelliktir. Yanlış zamanda, yanlış kapta, yanlış koruma altında ya da yanlış noktadan alınmış bir numune, laboratuvarda ne kadar iyi analiz edilirse edilsin geçersiz bir sonuç verir. Atık suda anlık numune ile kompozit numune farklı bilgi verir; toprakta yüzey ile derinlik farklı sonuç üretir. Numune alma bu yüzden kendi standartlarına ve kendi akreditasyon kapsamına sahiptir.
Su tarafında fiziksel-kimyasal parametreler (pH, iletkenlik, bulanıklık, KOİ, BOİ, askıda katı madde), iyonlar, ağır metaller, organik kirleticiler ve mikrobiyolojik parametreler ölçülür. İçme suyu ve atık su farklı parametre setleri ve farklı limitler taşır; aynı laboratuvar yöntemi iki rejimde farklı karar üretir.
Toprak ve atıkta ağır metaller, hidrokarbonlar, PAH ve PCB bileşikleri ile LİÇ DAVRANIŞI belirlenir. Liç deneyi alanın kendine özgü bir mantığını taşır: toprakta bir kirleticinin toplam miktarı değil, suya geçebilen kısmı çevresel riski belirler. Atık sınıflandırması ve bertaraf kararı büyük ölçüde bu deneye dayanır.
Emisyon tarafında baca gazında toz, kükürt dioksit, azot oksitler, karbon monoksit, oksijen, nem ve toplam organik karbon izlenir. Ölçüm sahada, işletme koşullarında yapılır ve tesisin gerçek çalışma rejimini temsil etmesi gerekir; düşük yükte yapılan bir ölçüm tam kapasitedeki emisyonu göstermez.
Sürekli ölçüm sistemleri ayrı bir gövdedir. Büyük tesislerde emisyon sürekli izlenir ve bu sistemlerin doğruluğu periyodik olarak bağımsız ölçümlerle karşılaştırılarak doğrulanır; kalite güvence çerçevesi bunu düzenler.
Gürültü ve titreşim ölçümleri alanın çevresel etki tarafını tamamlar: çevresel gürültü haritalama, işyeri gürültü maruziyeti ve titreşim maruziyeti ölçümleri hem çevre hem iş sağlığı mevzuatına kanıt üretir.
Bu alanın yöntem grupları
Numune alma
Su, atık su, toprak, atık, baca gazı ve ortam havası için ayrı numune alma standartları; anlık, kompozit ve sürekli numune alma teknikleri.
Su fiziksel-kimyasal
pH, iletkenlik, bulanıklık, renk, askıda katı madde, KOİ, BOİ, TOK, alkalinite, azot ve fosfor türleri.
Element analizi
ICP-OES ve ICP-MS ile su, toprak ve atıkta ağır metal ve iz element tayini.
Organik kirleticiler
GC-MS ile uçucu organik bileşikler, PAH, PCB ve organoklorlu pestisitler; hidrokarbon yağ indeksi.
Baca gazı
Toz, SO2, NOx, CO, O2, nem ve toplam gaz hâlinde organik karbon ölçümleri; otomatik ölçüm sistemlerinin kalite güvencesi.
Liç ve atık karakterizasyonu
Liç deneyleri ve atık sınıflandırma parametreleri; bertaraf kararının dayanağı.
Bu alanda sık karıştırılanlar
- Numune alma kaydı olmadan analiz sonucu tek başına kullanılamaz; alma zamanı, noktası, koşulu ve zincir kaydı raporun parçasıdır.
- Toplam içerik ile liç edilebilir miktar farklı bilgi verir; atık sınıflandırmasında liç davranışı esastır.
- Emisyon ölçümü tesisin temsil edici çalışma koşulunda yapılmalıdır; kısmi yükte alınan sonuç yanıltıcıdır.
- İçme suyu ve atık su limitleri farklı mevzuatlarda tanımlıdır; aynı parametre iki rejimde farklı eşik taşır.
- Bir noktadan alınan numune tüm alanı temsil etmez; kirlenmiş saha değerlendirmesinde ızgara temelli numune planı gerekir.
Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler
- Çevre izni ve deşarj limitlerine uyum
- Sürekli emisyon ölçüm sistemlerinin kalite güvencesi
- Kirlenmiş saha değerlendirmesi ve iyileştirme kararı
- Atık sınıflandırması ve bertaraf yöntemi seçimi
- İşyeri maruziyet ölçümleri ve iş sağlığı yükümlülükleri
İlgili Testler
PFAS Analizi (Tekstil) Hakkında Sık Sorulan Sorular
PFAS içermeyen apre kullanıyoruz, yine de test gerekir mi?
Alıcıların çoğu beyanı belgeyle ister. Ayrıca üretim hattında daha önce florlu apre kullanıldıysa çapraz bulaşma görülebilir; beyan ile ölçüm sonucu her zaman örtüşmez.
Toplam flor ölçümü PFAS analizi yerine geçer mi?
Geçmez. Toplam organik flor, florlu madde varlığını gösterir ancak hangi bileşik olduğunu ve mevzuat sınırına girip girmediğini söylemez. Mevzuat uygunluğu hedefli LC-MS/MS ile gösterilir.








