Küçük Parça Testi (Small Parts) Nedir?
Küçük parça testi, oyuncağın kendisinin veya deney sonrası ayrılan parçalarının standartta tanımlı küçük parça silindirine tamamen girip girmediğinin kontrolüdür. Silindire sıkışmadan giren bir parça, küçük çocuk tarafından yutulabilir veya solunum yolunu tıkayabilir sayılır.
Küçük Parça Testi (Small Parts) Amacı
Amaç, 36 aydan küçük çocuklar için tasarlanan oyuncaklarda yutulma ve tıkanma riskini ortadan kaldırmaktır. Oyuncak kaynaklı ölümcül kazaların başlıca nedeni küçük parçaların solunum yolunu tıkamasıdır.
Küçük Parça Testi (Small Parts) Hangi Ürünlere Uygulanır?
- Bebek ve okul öncesi oyuncakları
- Çıngırak ve diş kaşıyıcılar
- Küçük figür ve aksesuarlı oyuncaklar
- Yapboz ve inşa oyuncakları
- Peluş oyuncakların göz, burun ve aksesuarları
Küçük Parça Testi (Small Parts) Hangi Sektörlerde Kullanılır?
Küçük Parça Testi (Small Parts) İçin İlgili Standartlar
- TS EN 71-1 (mekanik ve fiziksel özellikler — küçük parça değerlendirmesi)
- ISO 8124-1
- 16 CFR 1501 (ABD pazarı)
- EN 71-1oyuncaklarda mekanik ve fiziksel özellikler Testi
- EN 71-2oyuncaklarda yanabilirlik Testi
- EN 71-3oyuncaklarda belirli elementlerin göçü Testi
Küçük Parça Testi (Small Parts) Koşulları
- Silindir
- Standartta tanımlı ölçülerde küçük parça silindiri
- Ön koşullandırma
- Değerlendirme, çekme, burma ve düşürme deneylerinden SONRA yapılır
- Yaş grubu
- 36 ay altı ürünlerde şart katıdır
Küçük Parça Testi (Small Parts) Cihazı
- Küçük parça silindiri
- Çekme ve burma deney düzenekleri
- Düşürme düzeneği
- Kumpas ve ölçüm aletleri
Küçük Parça Testi (Small Parts) İçin Numune Gereksinimleri
- Satışa sunulacak hâliyle numune
- Deneyler tahribatlıdır; birden çok numune gerekir
- Beyan edilen yaş grubu bildirilmeli
- Sökülebilir tüm aksesuarlar ürünle birlikte gelmeli
Küçük Parça Testi (Small Parts) Süresi
Değerlendirmenin kendisi kısadır; süreyi öncesindeki mekanik ön koşullandırma deneyleri belirler.
Küçük Parça Testi (Small Parts) Prosedürü
- 1Ürün ve beyan edilen yaş grubu kaydedilir.
- 2Çekme, burma, düşürme ve darbe deneyleri uygulanır.
- 3Ayrılan tüm parçalar toplanır.
- 4Her parça küçük parça silindirine kendi ağırlığıyla, sıkıştırılmadan bırakılır.
- 5Silindire tamamen giren parçalar kaydedilir.
- 6Sonuç yaş grubuna göre değerlendirilir.
Küçük Parça Testi (Small Parts) Kabul Kriterleri
36 aydan küçük çocuklar için tasarlanan oyuncaklarda küçük parça bulunmamalıdır. 36 ay ve üzeri için tasarlanan ancak küçük parça içeren ürünlerde standartta tanımlı uyarının ambalajda bulunması zorunludur. Deney, üreticinin beyan ettiği yaş grubuna göre yapılır. 36 aydan küçük çocuklar için tasarlanan oyuncaklarda küçük parça ve yutulma şartları belirgin şekilde katıdır; yaş beyanının ürünün gerçek kullanımıyla tutarlı olması gerekir, aksi hâlde piyasa gözetiminde beyan geçersiz sayılabilir.
Sonuçların Değerlendirilmesi
Değerlendirme deney sonrası duruma göre yapılır. Bütün hâlde büyük olan bir oyuncak düşürme sonrası kırılıp küçük parça üretebilir; asıl risk budur. Peluş oyuncaklarda dikişle tutturulmuş göz ve burun, çekme deneyi sonrası ayrılıyorsa küçük parça sayılır.
Küçük Parça Testi (Small Parts) Raporu
- Ürün tanımı ve beyan edilen yaş grubu
- Uygulanan ön koşullandırma deneyleri
- Ayrılan parçaların listesi ve silindir sonuçları
- Uyarı gerekliliği değerlendirmesi
- Fotoğraflar
Akreditasyon
EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.
Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.
Kapsam ve yetkilerİlgili Mevzuat
- 2009/48/AT Oyuncak Güvenliği Direktifi
Oyuncak Testleri — Bu Deney Alanı Ne Yapar?
Aşağıdaki bölüm Small Parts deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.
Oyuncak deneyleri, ürünün çocuk kullanımında güvenli olduğunu gösterir. Bu ailenin ayırt edici yönü, riskin KULLANICIYA göre tanımlanmasıdır: aynı ürün 36 aydan küçük bir çocuk için tehlikeli, daha büyük bir çocuk için güvenli olabilir. Yaş işaretlemesi bu yüzden pazarlama tercihi değil, uygulanacak gereklilikleri belirleyen teknik bir karardır ve teknik dosyada gerekçelendirilir.
Alanın merkezindeki risk BOĞULMADIR. 36 aydan küçük çocuk nesneleri ağzına götürür; kopan ya da baştan küçük olan bir parça soluk yolunu tıkayabilir. Küçük parça silindiri ile yapılan değerlendirme bu grubun temel ölçütüdür ve deneyler parçanın kullanım ve kötü kullanım sonrasında kopup kopmadığını sınar.
Deneylerin mantığı oyuncağın kırılmaması değil, KIRILDIĞINDA tehlikeli bir sonuç doğurmamasıdır. Çocuk oyuncağı düşürür, çeker, ısırır, üzerine basar. Bu yüzden düşürme, çekme, sıkma, burma, darbe ve devrilme deneyleri uygulanır; ardından oluşan yeni durum değerlendirilir: kopan parça küçük parça mı, kırık yüzey keskin kenar bıraktı mı, iç mekanizma erişilebilir hâle geldi mi?
Kimyasal eksende MİGRASYON esastır. Oyuncakta ölçülen şey malzemede ne kadar element bulunduğu değil, ağız ortamını benzeten koşullarda ne kadarının çözünüp geçtiğidir. Malzeme üç kategoriye ayrılır (kuru-gevrek toz, sıvı-yapışkan, kazınabilen) ve her kategori için farklı limitler uygulanır; çocuğun alabileceği malzeme miktarı kategoriye göre değişir.
Yanıcılık üçüncü eksendir ve özellikle kostüm, çadır ve tüylü oyuncaklarda kritiktir: alevin yüzeyde ne kadar hızlı ilerlediği ölçülür.
Elektrikli ve bataryalı oyuncaklar ek gövdeler getirir: elektriksel güvenlik için EN 62115, batarya için ilgili batarya standartları ve Batarya Tüzüğü yükümlülükleri. Düğme pil içeren oyuncaklarda pil bölmesinin çocuk tarafından açılamaması ayrı bir gereklilik hâline gelmiştir — yutulan düğme pil ciddi yaralanma nedenidir.
Ses seviyesi gözden kaçan bir kalemdir. Kulağa yakın kullanılan oyuncaklarda (telefon oyuncağı, çıngırak, patlayan oyuncak) ses basıncı sınırlandırılır; işitme hasarı riski değerlendirilir.
Pazar rejimleri farklıdır ve birbirinin yerine geçmez: Avrupa'da Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği ve CE işareti, ABD'de CPSIA ile zorunlu ASTM F963 ve üçüncü taraf laboratuvar sertifikası (CPC) işler. ABD ayrıca toplam kurşun içeriğine bakar, Avrupa göçe bakar; iki yaklaşım farklı sonuç üretebilir.
Bu alanın yöntem grupları
Mekanik ve fiziksel
Küçük parça değerlendirmesi, keskin kenar ve sivri uç, sıkışma, kordon ve büzgü güvenliği, dinamik dayanım, düşürme ve devrilme (EN 71-1).
Yanıcılık
Alev yayılma hızı ve tutuşma davranışı (EN 71-2); kostüm ve tüylü oyuncaklarda belirleyici.
Element göçü
Üç malzeme kategorisinde belirli elementlerin migrasyonu (EN 71-3).
Organik kimyasallar
Ftalatlar, alev geciktiriciler, azo boyarmaddeler, konservan ve koku maddeleri (EN 71-9 ve REACH kısıtlamaları).
Elektrikli oyuncaklar
EN 62115 kapsamında elektriksel güvenlik; ısınma, yalıtım, batarya bölmesi ve şarj güvenliği.
Ses ve diğer
Ses basıncı ölçümleri; kimya deney setleri ve kimyasal oyuncaklarda EN 71-4 ve EN 71-5 gereklilikleri.
Bu alanda sık karıştırılanlar
- Oyuncak güvenliği tek bir standartla gösterilemez; mekanik, yanıcılık ve kimyasal bölümler birlikte değerlendirilir.
- Yaş işaretlemesi uygulanacak gereklilikleri belirler; teknik dosyada gerekçelendirilmeli ve pazarlama tercihine bırakılmamalıdır.
- ASTM F963 raporu CE dosyasında kabul edilmez; iki rejimin gereklilikleri ve deney düzenleri farklıdır.
- Migrasyon ile toplam içerik farklı şeydir; CPSIA toplam kurşuna, EN 71-3 göçe bakar.
- Malzeme kategorisi yanlış seçilirse limit de yanlış uygulanır; kategori kararı numune hazırlığından önce verilir.
- Düğme pil içeren oyuncaklarda pil bölmesi güvenliği ayrı bir gerekliliktir; elektriksel güvenlikten geçmek yeterli değildir.
Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler
- CE işaretlemesi ve teknik dosya
- Yaş işaretlemesi ve uyarı metinlerinin belirlenmesi
- ABD pazarı için CPC sertifikası ve zorunlu üçüncü taraf deneyi
- Tedarikçi ve parti bazlı kabul kontrolü
- Tasarım değişikliğinde yeniden deney kapsamının belirlenmesi
İlgili Testler
Küçük Parça Testi (Small Parts) Hakkında Sık Sorulan Sorular
Uyarı koyarsam küçük parça sorunu çözülür mü?
Yalnızca 36 ay ve üzeri için tasarlanan ürünlerde. Bebeklere yönelik bir üründe uyarı çözüm değildir; küçük parça bulunmamalıdır. Ayrıca uyarının biçimi ve konumu standartta tanımlıdır.
Pil kapağı da küçük parça sayılır mı?
Pil ve pil kapağı ayrı ve daha katı bir konudur. Özellikle düğme pillere erişimin araç gerektirmesi ve kapağın deney sonrası açılmaması aranır; bu şart küçük parça değerlendirmesinden bağımsızdır.







