IGC چیست؟
تست خوردگی بین دانه ای آزمایشی است که در آن در یک محیط خورنده تعریف شده ارزیابی می شود که آیا یک فولاد ضد زنگ یا آلیاژ آلومینیوم به دلیل کاربید یا رسوب فاز دوم در مرزهای دانه حساس به خوردگی انتخابی شده است یا خیر.
هدف IGC
هدف این است که مشخص شود آیا حساسیت پس از عملیات حرارتی یا جوشکاری رخ داده است یا خیر، و تأیید می کند که این ماده در برابر خوردگی بین دانه ای در محیط سرویس خود مقاومت می کند.
IGC بر چه محصولاتی اعمال می‌شود؟
- فولادهای زنگ نزن آستنیتی
- جوش های فولادی ضد زنگ
- آلیاژهای آلومینیوم (سری 5xxx)
- تجهیزات فرآیندهای شیمیایی
IGC در چه صنایعی کاربرد دارد؟
استانداردهای مرتبط با IGC
- ASTM A262 (روشهای A-E)
- ASTM G67
- ISO 3651-1
- ISO 3651-2
شرایط IGC
- محیط زیست
- بسته به روش؛ محلول مس-سولفات مس-اسید سولفوریک در ASTM A262 Practice E
- زمان
- مدت زمان جوش تعریف شده در استاندارد
- ارزیابی
- بررسی ترک پس از خمش، کاهش جرم یا درجه بندی متالوگرافی
- دما
- تعریف شده در روش؛ به طور کلی دمای جوش
تجهیزات IGC
- دکل جوش رفلاکس
- هود و آماده سازی مواد شیمیایی-محیطی
- دکل خمشی
- میکروسکوپ استریو و خط متالوگرافی
الزامات نمونه برای IGC
- آماده سازی سطح نمونه در استاندارد تعریف شده است
- ناحیه جوش و متاثر از حرارت باید در نمونه جوش داده شده باشد
- جهت و مکان نمونه باید مستند باشد
- تعداد نمونه ها در استاندارد تعریف شده است
مدت IGC
به طور معمول 2 تا 5 روز، از جمله زمان جوش و ارزیابی.
روش اجرای IGC
- 1نمونه بر اساس استاندارد تهیه شده است.
- 2برای مدت زمان مشخص در محیط خورنده تعریف شده جوشانده می شود.
- 3نمونه شسته و خشک می شود.
- 4بسته به روش خم، وزن یا برش می شود.
- 5وجود خوردگی بین دانه ای ارزیابی می شود.
معیارهای پذیرش IGC
معیار پذیرش در استاندارد و مشخصات ذکر شده است: عدم وجود ترک بین دانه ای پس از خم شدن، یا از دست دادن جرم باقی مانده زیر حد.
ارزیابی نتایج
روشهای مختلف ASTM A262 برای مکانیسم‌های حساس‌سازی مختلف غربالگری می‌کند و جایگزین یکدیگر نمی‌شوند. باید مشخص شود که مشخصات به کدام عمل نیاز دارد.
گزارش IGC
- استاندارد کاربردی و نامه عملی
- آماده سازی نمونه
- محیط و مدت
- روش ارزیابی و یافته ها
- تصاویر
اعتباربخشی
EUROLAB دارای اعتبار شناخته شده بین المللی است که از نهادهای اعتباربخشی طرف قراردادهای شناسایی چندجانبه IAF و ILAC، تحت ISO/IEC 17025 برای تست های آزمایشگاهی، ISO/IEC 17020 برای بازرسی و نظارت، و ISO/IEC 17021-1 و سیستم گواهی محصول ISO/IEC. این زنجیره تضمین می کند که گزارش ها و گواهی های صادر شده در سراسر جهان پذیرفته می شوند.
اینکه آیا این آزمون می تواند در محدوده معتبر ارائه شود به محصول شما و استاندارد اعمال شده بستگی دارد. از آنجایی که اعتبارسنجی مبتنی بر روش است، دامنه به صورت کتبی در مرحله نقل قول تأیید می شود.
محدوده و مجوزهامقررات مرتبط
- استانداردهای محصولات فولادی ضد زنگ
- مشخصات تجهیزات تحت فشار
آزمون فلز و متالورژی — این حوزه آزمون چه چیزی را پوشش می‌دهد؟
بخش زیر حوزه‌ای را توصیف می‌کند که آزمون IGC به آن تعلق دارد؛ شرایط و معیارهای پذیرش این آزمون خاص در بخش‌های بالا آمده است. دامنه ویژه محصول شما در مرحله پیشنهاد قیمت به‌صورت مکتوب مشخص می‌شود.
آزمون‌های فلز و متالورژی، باری را که یک فلز یا اتصال جوش‌شده می‌تواند تحمل کند، نحوه شکست آن و ساختار داخلی‌اش را تعیین می‌کنند. خروجی این خانواده اغلب درباره خود محصول نیست بلکه درباره هویت ماده است: آیا فولاد واقعاً از رده اعلام‌شده است، آیا درز جوش استحکامی را که طراحی فرض کرده می‌دهد، آیا قطعه ریخته‌گری نقص داخلی غیرقابل‌قبولی دارد؟
اهمیت عملی این حوزه از این واقعیت ناشی می‌شود که یک قطعه فلزی به‌ندرت به‌تدریج از کار می‌افتد. یک قطعه پلاستیکی تغییر شکل می‌دهد، فرسوده می‌شود، ترک می‌خورد و معمولاً هشدار می‌دهد. اما درز جوش یا یک بست، اغلب بدون هشدار می‌شکند - به‌ویژه در موارد خستگی و شکست ترد. به همین دلیل، در حوزه‌هایی مانند تجهیزات تحت فشار، تجهیزات بالابر، فولاد سازه‌ای و خطوط لوله، آزمون مواد الزامی مقرراتی است نه طراحی.
این خانواده سه گروه روش را گرد هم می‌آورد و هر یک به پرسشی متفاوت پاسخ می‌دهد. آزمون‌های مکانیکی رفتار ماده تحت بار را کمّی می‌کنند. بازرسی غیرمخرب بدون آسیب به قطعه به دنبال نقص می‌گردد. متالوگرافی و تجزیه شیمیایی توضیح می‌دهند چرا ماده چنین رفتاری دارد - از طریق ساختار دانه، توزیع فاز، محتوای آخال و ترکیب آلیاژ.
معیار پذیرش این آزمون‌ها تقریباً هرگز از استاندارد آزمون نمی‌آید و این کلید درک این حوزه است. استاندارد آزمون می‌گوید اندازه‌گیری چگونه انجام شود؛ مقادیر قابل‌قبول از استاندارد محصول، رده ماده یا آیین‌نامه ساخت می‌آید. ISO 6892-1 می‌گوید آزمون کشش چگونه انجام شود؛ EN 10025 می‌گوید آن فولاد باید چند مگاپاسکال تنش تسلیم بدهد. هنگام خواندن یک گزارش، دانستن اینکه بر اساس کدام استاندارد محصول ارزیابی شده ضروری است.
نمونه‌برداری در این حوزه بخشی جدایی‌ناپذیر از نتیجه است. دو نمونه گرفته‌شده از یک ذوب ممکن است بسته به جهت و محل برداشت، مقادیر متفاوتی بدهند؛ در محصولات نورد شده، نمونه‌های موازی و عمود بر جهت نورد نتایج متفاوتی تولید می‌کنند. به همین دلیل استانداردهای محصول محل و جهت نمونه‌برداری را نیز تنظیم می‌کنند و گزارش باید این را مستند کند.
گروه‌های روش در این حوزه
تست های مکانیکی
کشش، فشار، خمش، ضربه شیاردار (شارپی)، سختی (برینل، ویکرز، راکول)، خستگی، خزش و چقرمگی شکست. این‌ها رفتار ماده تحت بار را به‌صورت عددی می‌دهند.
بازرسی غیرمخرب
پرتونگاری، بازرسی فراصوتی، مایع نافذ، ذرات مغناطیسی و بازرسی چشمی. بدون آسیب به قطعه به دنبال نقص‌های سطحی و داخلی می‌گردد و گامی ضروری در ساخت جوشی است.
متالوگرافی
آماده‌سازی نمونه، اچ‌کاری و بررسی میکروسکوپی. اندازه دانه، توزیع فاز، محتوای آخال، عمق کربن‌دهی و منطقه متأثر از حرارت جوش ارزیابی می‌شود.
تجزیه شیمیایی
ترکیب آلیاژ با طیف‌سنجی نشری نوری و شیمی تر تأیید می‌شود؛ تأیید رده ماده از این مرحله می‌گذرد.
رفتار خوردگی
آزمون‌های مه نمکی، خوردگی حفره‌ای و شکافی، و خوردگی بین‌دانه‌ای. در فولادهای زنگ‌نزن می‌توانند نشان‌دهنده کیفیت عملیات حرارتی باشند.
موارد رایج اشتباه‌گرفته‌شده در این حوزه
- گواهی ماده (مانند EN 10204 3.1) گزارش آزمون نیست؛ اظهارنامه سازنده است. در کاربردهای حساس، راستی‌آزمایی مستقل انجام می‌شود و این دو نباید با هم اشتباه گرفته شوند.
- آزمون‌های کشش ASTM و ISO مقادیر یکسانی را اندازه می‌گیرند اما از هندسه نمونه متفاوتی استفاده می‌کنند؛ نتایج معادل مستقیم هم تلقی نمی‌شوند و هرچه مشخصات بخواهد همان اعمال می‌شود.
- جداول تبدیل بین سختی و استحکام تقریبی هستند. محاسبه تنش تسلیم از روی سختی، شواهد کافی برای پذیرش ماده نیست.
- در بازرسی غیرمخرب، عبارت «نقصی یافت نشد» به معنای نبود نقص نیست؛ ممکن است نقص‌هایی زیر حد تشخیص روش وجود داشته باشد. گزارش باید روش به‌کاررفته و سطح حساسیت را ذکر کند.
- قبول‌شدن درز جوش نشان نمی‌دهد جوشکار یا دستورالعمل واجد شرایط است؛ این‌ها فرآیندهای جداگانه‌اند.
این نتایج از کدام تصمیم پشتیبانی می‌کنند
- راستی‌آزمایی گواهی ماده و پذیرش مواد ورودی
- تأیید ساخت جوشی؛ صلاحیت‌سنجی جوشکار و دستورالعمل
- کنترل ساخت تجهیزات تحت فشار و اجزای سازه‌ای
- تحلیل خرابی و تعیین علت ریشه‌ای آسیب‌های میدانی
- راستی‌آزمایی فرآیندهای عملیات حرارتی و سطحی
تست های مرتبط
پرسش‌های متداول درباره IGC
IGC بر اساس کدام استاندارد ساخته شده است؟
IGC در محدوده ASTM A262 (روشهای A-E), ASTM G67, ISO 3651-1 و ISO 3651-2 اجرا می شود. مقادیر حدی و معیارهای پذیرشی که باید اعمال شوند در استاندارد محصول تعریف شده است. نسخه معتبر برای محصول شما در مرحله پیشنهاد به صورت کتبی تایید می شود.
IGC برای کدام محصولات کاربرد دارد؟
عمدتاً برای فولادهای زنگ نزن آستنیتی, جوش های فولادی ضد زنگ, آلیاژهای آلومینیوم (سری 5xxx) و تجهیزات فرآیندهای شیمیایی اعمال می شود. اینکه آیا محصول شما در محدوده گنجانده شده است یا خیر، با بررسی مشخصات فنی و کاربرد مورد نظر آن مشخص می شود.
تحت چه شرایطی IGC انجام می شود؟
پارامترهای تعیین کننده عبارتند از: محیط زیست — بسته به روش؛ محلول مس-سولفات مس-اسید سولفوریک در ASTM A262 Practice E, زمان — مدت زمان جوش تعریف شده در استاندارد و ارزیابی — بررسی ترک پس از خمش، کاهش جرم یا درجه بندی متالوگرافی. شرایط کامل در بخش "شرایط تست" در صفحه موجود است و بسته به استاندارد محصول متفاوت است.
چه نوع نمونه ای برای IGC مورد نیاز است؟
آماده سازی سطح نمونه در استاندارد تعریف شده است, ناحیه جوش و متاثر از حرارت باید در نمونه جوش داده شده باشد و جهت و مکان نمونه باید مستند باشد. تعداد نمونه ها با توجه به استاندارد محصول و محدوده ای که باید گزارش شود تعیین می شود.
مدت زمان IGC چقدر است؟
به طور معمول 2 تا 5 روز، از جمله زمان جوش و ارزیابی. این مدت به خود آزمایش تعلق دارد. آماده سازی نمونه، صف بندی و گزارش نیز ارزیابی می شود. یک برنامه زمانی واقعی برای محصول شما در پیشنهاد ارائه شده است.
نتیجه IGC به نام "مناسب" چیست؟
معیار پذیرش در استاندارد و مشخصات ذکر شده است: عدم وجود ترک بین دانه ای پس از خم شدن، یا از دست دادن جرم باقی مانده زیر حد.