MFI/MFR | EUROLAB

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Nedir?

Eriyik akış indeksi testi, termoplastik malzemenin tanımlı sıcaklık ve piston yükü altında standart kapiler kalıptan on dakikada akan kütlesinin (MFR, g/10 dk) veya hacminin (MVR) ölçüldüğü deneydir.

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Amacı

Amaç, polimerin akış davranışını ve dolaylı olarak molekül ağırlığını denetleyerek parti tutarlılığını ve işleme uygunluğunu doğrulamaktır.

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Hangi Ürünlere Uygulanır?

Polietilen ve polipropilen hammadde
Enjeksiyon ve ekstrüzyon granülleri
Geri kazanılmış polimerler
Masterbatch ve katkılı karışımlar

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Hangi Sektörlerde Kullanılır?

PlastikOtomotivAmbalajTüketici Ürünleri

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi İçin İlgili Standartlar

ISO 1133-1
ISO 1133-2
ASTM D1238

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Koşulları

Sıcaklık: Polimere göre standartta tanımlı (örneğin PE için 190 °C, PP için 230 °C)
Yük: Standartta tanımlı piston yükü (örneğin 2,16 kg veya 5 kg)
Kalıp: Standart kapiler kalıp ölçüleri
Kurutma: Nem çeken polimerler ölçüm öncesi kurutulmalıdır

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Cihazı

Eriyik akış indeksi cihazı (plastometre)
Kalibre ağırlık seti
Analitik terazi
Kurutma fırını

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi İçin Numune Gereksinimleri

Numune granül veya öğütülmüş biçimde olmalı
Nem çeken polimerler standartta tanımlı koşulda kurutulmalıdır
Sıcaklık ve yük malzeme standardına göre seçilmelidir
Yeterli sayıda kesim (cut) alınmalıdır

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Süresi

Numune hazırlığı dahil tipik olarak 1–2 gün.

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Prosedürü

1Numune gerekiyorsa kurutulur.
2Cihaz hedef sıcaklığa getirilir ve dengelenir.
3Numune silindire doldurulur ve önısıtma uygulanır.
4Piston yükü uygulanır.
5Tanımlı aralıklarla kesimler alınır ve tartılır.
6MFR veya MVR hesaplanır.

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Kabul Kriterleri

Kabul kriteri malzeme standardında veya şartnamede verilen MFR aralığıdır.

Sonuçların Değerlendirilmesi

Sıcaklık ve yük kombinasyonu değişirse sonuç karşılaştırılamaz; rapor bu iki parametreyi mutlaka taşımalıdır. Nemli numune ölçümü hidrolitik bozunma nedeniyle yanlış yüksek MFR verir.

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Raporu

Uygulanan standart
Sıcaklık ve yük
Kurutma koşulları
Kesim kütleleri ve MFR/MVR değeri
Malzeme standardına göre değerlendirme

Akreditasyon

EUROLAB; laboratuvar deneylerinde ISO/IEC 17025, muayene ve gözetimde ISO/IEC 17020, sistem ve ürün belgelendirmesinde ISO/IEC 17021-1 ve ISO/IEC 17065 kapsamlarında, IAF ve ILAC çok taraflı tanınma anlaşmalarına taraf akreditasyon kuruluşlarından alınmış uluslararası tanınan akreditasyona sahiptir. Bu zincir, düzenlenen rapor ve belgelerin dünya genelinde kabul görmesini sağlar.

Bu testin akredite kapsamda sunulup sunulamayacağı ürününüze ve uygulanacak standarda göre değişir; akreditasyon metot bazında olduğu için kapsam teklif aşamasında yazılı olarak teyit edilir.

Kapsam ve yetkiler

İlgili Mevzuat

Malzeme ürün standartları ve alım şartnameleri

Plastik Testleri — Bu Deney Alanı Ne Yapar?

Aşağıdaki bölüm MFI/MFR deneyinin ait olduğu alanı anlatır; bu deneyin kendi koşulları ve kabul ölçütleri yukarıdaki bölümlerde yer alır. Ürününüze özgü kapsam teklif aşamasında yazılı olarak netleştirilir.

Plastik deneyleri, polimer malzemenin mekanik, ısıl ve yanma davranışını belirler. Metallerden farklı olarak plastikler VİSKOELASTİKTİR: davranışları yükleme hızına, sıcaklığa ve neme bağlıdır. Bu yüzden aynı malzeme farklı koşullarda farklı sonuç verir ve deney koşulları sonucun ayrılmaz parçasıdır.

Viskoelastisitenin pratik sonucu şudur: plastik bir parça sabit yük altında zamanla deforme olmayı sürdürür (sünme) ve sabit deformasyonda taşıdığı gerilme zamanla düşer (gerilme gevşemesi). Bir vida bağlantısı gevşer, bir kelepçe sıkma kuvvetini kaybeder, bir raf zamanla sarkar. Kısa süreli bir çekme deneyi bu davranışı göstermez; uzun süreli deney ya da hızlandırılmış model gerekir.

Isıl davranış ikinci ana eksendir. Erime akış hızı malzemenin işlenebilirliğini ve parti tutarlılığını gösterir; ısıl deformasyon sıcaklığı ve Vicat yumuşama noktası servis sıcaklığı hakkında kaba bir sınır verir. Termal analiz (DSC, TGA, DMA) ise malzemenin kimliğini ortaya koyar: cam geçiş sıcaklığı, erime davranışı, kristallik, dolgu oranı ve bozunma sıcaklığı.

Yanma davranışı üçüncü eksendir ve ürün standartlarına doğrudan bağlanır. UL 94 sınıfı ile sınır oksijen indeksi malzeme künyesine yazılır; elektrikli cihaz gövdesinde belirli bir sınıf, yapı ürününde başka bir sınıflandırma sistemi istenir.

Yaşlandırma alanın en sık atlanan bölümüdür. Plastikler UV, ısı, nem ve oksijen etkisiyle bozunur: renk değişir, yüzey çatlar, darbe dayanımı düşer. Dış mekânda kullanılacak bir parçanın ilk günkü değerleri değil, yaşlandırma sonrası değerleri anlamlıdır. Ksenon ark ve floresan UV cihazları bu bozunmayı hızlandırarak karşılaştırma imkânı verir.

Bu ailenin çıktısı çoğunlukla malzeme künyesine yazılır ve ürün standartları o künyeye atıf yapar. Ancak künye değeri ile gerçek parça davranışı arasında fark olabilir: kalıplama sırasında oluşan yönlenme, kaynak izi ve iç gerilmeler parçayı numuneden farklı davrandırır.

Geri dönüştürülmüş içerik kullanımı alana yeni bir soru ekledi. Geri dönüşümlü reçine parti başına değişkenlik gösterir; mekanik özellikler, renk ve yanma davranışı bir partiden diğerine kayabilir. Bu yüzden geri dönüşümlü malzeme kullanan üreticide gelen malzeme kontrolü bir tercih değil zorunluluktur.

Bu alanın yöntem grupları

Mekanik
Çekme, basma, eğme, Charpy ve Izod darbe, sertlik (Shore), sünme ve çevresel gerilme çatlaması.
Isıl
Erime akış hızı (MFI), ısıl deformasyon sıcaklığı (HDT), Vicat yumuşama sıcaklığı, doğrusal termal genleşme.
Termal analiz
DSC ile geçiş sıcaklıkları ve kristallik, TGA ile bileşim ve bozunma, DMA ile dinamik mekanik davranış.
Yanma
UL 94 sınıflandırması, sınır oksijen indeksi (LOI), kızgın tel ve iğne alev deneyleri.
Yaşlandırma
Ksenon ark ve floresan UV ile hızlandırılmış yaşlandırma, sıcak hava ile yaşlandırma, nem ve kondensasyon.
Fiziksel
Yoğunluk, su emme, kül içeriği, film ve tabakada gaz ve su buharı geçirgenliği.

Bu alanda sık karıştırılanlar

Deney hızı ve sıcaklık belirtilmeyen bir plastik sonucu yorumlanamaz; viskoelastik davranış bu parametrelere bağlıdır.
Numune sonucu gerçek parçaya doğrudan taşınmaz; kalıplama yönlenmesi ve kaynak izi belirleyicidir.
HDT ve Vicat değerleri servis sıcaklığı DEĞİLDİR; kaba bir üst sınır göstergesidir ve yük altında geçerli değildir.
UL 94 sınıfı kalınlığa bağlıdır; farklı duvar kalınlığında yeniden doğrulama gerekir.
Nem alan polimerlerde (poliamid gibi) şartlandırma yapılmazsa sonuçlar yanıltıcı olur.
ASTM D638 ile ISO 527 sonuçları birebir eşdeğer değildir; numune geometrileri ve hız tanımları farklıdır.

Bu alandaki sonuçlar hangi kararı besler

Malzeme seçimi ve tedarikçi onayı
Ürün standardındaki yanıcılık ve ısıl gerekliliklerin karşılanması
Geri dönüştürülmüş içerik kullanımının doğrulanması ve parti kontrolü
Kalıplama proses kontrolü ve parti tutarlılığı
Dış mekân kullanımı için yaşlandırma dayanımının gösterilmesi

İlgili Testler

Eriyik Akış İndeksi (MFI/MFR) Testi Hakkında Sık Sorulan Sorular

MFR değeri molekül ağırlığını verir mi?

Doğrudan vermez ancak ters yönde ilişkilidir: yüksek MFR genellikle daha düşük molekül ağırlığına işaret eder. Nicel molekül ağırlığı için jel geçirgenlik kromatografisi gerekir.